Masaż a miesiączka — czy można iść na masaż w czasie okresu?

Na masaż w czasie okresu zwykle można iść bez obaw, a dla wielu kobiet to nawet dobry moment, bo spokojny masaż pleców, lędźwi i nóg potrafi złagodzić ból, napięcie i uczucie ciężkości. Miesiączka nie jest chorobą ani przeciwwskazaniem do masażu. Są jednak sytuacje, w których lepiej przełożyć wizytę, okolice, których nie warto mocno masować, i rodzaje zabiegów, które lepiej zaplanować na inny tydzień cyklu. Do tego dochodzą pytania, które trudno zadać na głos: co z tamponem albo kubeczkiem, czy terapeutce będzie przeszkadzać okres, czy masaż może nasilić krwawienie. W tym artykule odpowiadamy na wszystkie te pytania po kolei. Wyjaśniamy też, co dzieje się w ciele w czasie miesiączki, dlaczego niektóre dni cyklu bardziej sprzyjają masażowi, jak zrobić prosty automasaż przy bolesnym okresie i kiedy ból miesiączkowy jest sygnałem, żeby iść do ginekologa, a nie na masaż.

Czy można iść na masaż w czasie okresu?

Krótka odpowiedź brzmi: tak. Jeśli czujesz się dobrze albo masz typowe dolegliwości, takie jak lekki ból brzucha, ból krzyża czy uczucie obrzęku, masaż jest bezpieczny. W gabinecie nikogo nie dziwi, że klientka ma okres. To zupełnie normalna sytuacja, która zdarza się codziennie, i nie trzeba o niej uprzedzać, choć jeśli chcesz, możesz powiedzieć o tym na początku wizyty. Dzięki temu terapeutka może dopasować pozycję i ominąć okolice, które są dziś bardziej wrażliwe.
Dłuższa odpowiedź brzmi: to zależy od tego, jak się czujesz. Pierwszy, drugi dzień okresu bywa najtrudniejszy: krwawienie jest najobfitsze, ból najsilniejszy, a samopoczucie najgorsze. Niektóre kobiety właśnie wtedy najbardziej potrzebują ciepła i odprężenia. Inne wolą zostać w domu pod kocem. Obie decyzje są dobre. Masaż ma pomagać, a nie być obowiązkiem, który trzeba przetrwać.
Jeśli masz stały rytm wizyt, na przykład masaż co trzy lub cztery tygodnie, prędzej czy później termin wypadnie w czasie okresu. Nie trzeba go wtedy automatycznie odwoływać. Wystarczy w dniu wizyty zastanowić się, jak się czujesz, i w razie potrzeby zmienić rodzaj zabiegu na spokojniejszy.

Co dzieje się w ciele w czasie miesiączki?

W czasie miesiączki złuszcza się błona śluzowa macicy. Żeby ją usunąć, mięśniówka macicy kurczy się rytmicznie. Za te skurcze w dużej mierze odpowiadają prostaglandyny, czyli substancje, które wydzielają się w błonie śluzowej. Im więcej prostaglandyn, tym silniejsze skurcze i tym większy ból. Prostaglandyny mogą działać też poza macicą, dlatego w czasie okresu część kobiet ma biegunkę, nudności, bóle głowy czy uczucie rozbicia.
Ból miesiączkowy często promieniuje do lędźwi, kości krzyżowej, pachwin i ud. Mięśnie dolnej części pleców i pośladków odruchowo się napinają, a napięte mięśnie same w sobie bolą. Do tego dochodzą wahania hormonów, które wpływają na zatrzymywanie wody w organizmie, wrażliwość piersi, nastrój i sen. W niektórych dniach cyklu wiele kobiet ma też niższy próg bólu, czyli odczuwa dotyk i ucisk mocniej niż zwykle.
To wyjaśnia, dlaczego masaż w czasie okresu powinien być raczej spokojny niż intensywny. Ciało jest w tym czasie bardziej wrażliwe, a celem jest rozluźnienie, nie praca na granicy bólu.

Co masaż może dać przy bolesnym okresie?

Masaż nie zatrzyma skurczów macicy i nie zmieni ilości prostaglandyn. Może jednak zmniejszyć to, co towarzyszy bólowi: napięcie mięśni lędźwi i pośladków, sztywność, uczucie zimna i niepokoju. Spokojny dotyk obniża ogólne napięcie i sprawia, że ból odbiera się jako mniej dokuczliwy. Ciepło dłoni i ciepłego oleju działa podobnie jak termofor.
Badania nad masażem przy bolesnych miesiączkach są niewielkie i różnorodne. Niektóre sugerują, że masaż, w tym masaż z olejkami, może zmniejszać nasilenie bólu w porównaniu z brakiem masażu, ale wyniki trudno uogólniać. Najbezpieczniej traktować masaż jako sposób na poprawę komfortu, obok sprawdzonych metod, które zaleca lekarz.
Wiele kobiet zauważa też, że masaż w czasie okresu po prostu poprawia samopoczucie. Godzina spokoju, w której nikt niczego od Ciebie nie chce, a ktoś zadba o Twoje ciało, ma znaczenie, gdy ten czas miesiąca i tak jest trudniejszy.

Które okolice masować, a których unikać w czasie okresu?

W czasie miesiączki najwięcej ulgi zwykle przynosi praca na plecach, lędźwiach, pośladkach i nogach. Brzuch to okolica, którą wiele kobiet chce dziś zostawić w spokoju, a jeśli jest masowana, to bardzo delikatnie.

Przeczytaj: Masaż kręgosłupa lędźwiowego — jak wygląda, ile kosztuje i komu pomaga?

Jaki masaż wybrać w czasie miesiączki?

Nie każdy zabieg sprawdzi się tak samo w czasie okresu. Poniżej porównanie zabiegów dostępnych w gabinecie z punktu widzenia tych dni cyklu.

Ceny zabiegów, które najczęściej wybierają kobiety w czasie okresu:

Czy masaż może nasilić krwawienie?

To jedno z najczęstszych pytań. W internecie można przeczytać, że masaż w czasie okresu „przyspiesza” albo „nasila” krwawienie. Nie ma mocnych dowodów, że łagodny masaż pleców czy nóg w istotny sposób zwiększa krwawienie miesiączkowe. Niektóre kobiety mówią, że po masażu lub ciepłej kąpieli krwawienie jest przez chwilę wyraźniejsze, co może wynikać z rozluźnienia i rozszerzenia naczyń pod wpływem ciepła. Zwykle nie ma to znaczenia dla całkowitej ilości krwawienia.
Ostrożność ma sens przy bardzo obfitych miesiączkach. Jeśli zmieniasz podpaskę lub tampon co godzinę lub częściej, masz skrzepy, zawroty głowy albo czujesz się osłabiona, to nie jest dobry dzień na masaż. To też sygnał, żeby porozmawiać z ginekologiem, bo obfite krwawienia mogą prowadzić do niedokrwistości i warto poszukać ich przyczyny.

Czy masaż może przyspieszyć lub opóźnić okres?

Wśród kobiet krąży przekonanie, że masaż, zwłaszcza brzucha, stóp albo okolicy krzyża, potrafi „wywołać” miesiączkę. Nie ma wiarygodnych dowodów, że masaż w gabinecie zmienia termin miesiączki. Cykl reguluje układ hormonalny, a na jego długość wpływają między innymi stres, sen, zmiany masy ciała, choroby, intensywny wysiłek, leki i podróże.
Zdarza się, że miesiączka przychodzi dzień po masażu. Najczęściej to zbieg okoliczności albo efekt odprężenia po stresującym okresie, bo przewlekły stres potrafi opóźniać miesiączkę. Opóźniona miesiączka zawsze wymaga rozważenia ciąży, a gdy cykl regularnie się rozregulowuje, warto porozmawiać z ginekologiem. Masaż nie jest metodą na regulowanie cyklu.

Prawda czy mit? Najczęstsze przekonania o masażu w czasie okresu

• „W czasie okresu w ogóle nie wolno się masować.” Mit. Miesiączka nie jest przeciwwskazaniem. Liczy się samopoczucie i dobór okolicy.
• „Masaż brzucha w czasie okresu zawsze pomaga.” Nie zawsze. Dla jednych kobiet delikatne głaskanie brzucha jest przyjemne, dla innych każdy dotyk podbrzusza nasila dyskomfort. Plecy i krzyż są bezpieczniejszym wyborem.
• „Po masażu krwawienie będzie dużo większe.” Raczej mit. Łagodny masaż nie zwiększa istotnie krwawienia. Przy bardzo obfitych miesiączkach lepiej jednak przełożyć wizytę i skonsultować się z lekarzem.
• „Terapeutka będzie zniesmaczona.” Mit. Dla fizjoterapeutek miesiączka to fizjologia, z którą stykają się codziennie.
• „Ciepło pomaga na ból miesiączkowy.” Prawda. Ciepło rozluźnia mięśnie i dla wielu kobiet działa podobnie jak lekki środek przeciwbólowy. Dlatego masaż z ciepłym olejem i termofor dobrze się uzupełniają.
• „W czasie okresu skóra jest bardziej wrażliwa.” Często prawda. Dlatego intensywne zabiegi na skórę, takie jak peeling całego ciała czy maderoterapia, warto zaplanować na inny tydzień.

Przeczytaj: Czy można zrobić masaż, gdy masz stan zapalny?

Antykoncepcja hormonalna, spirala, leki — czy mają znaczenie?

Przy antykoncepcji hormonalnej krwawienie w przerwie między opakowaniami tabletek czy plastrów jest zwykle słabsze i mniej bolesne niż naturalna miesiączka. Masaż w tym czasie nie różni się od masażu w innych dniach. Antykoncepcja hormonalna nieco zwiększa ryzyko zakrzepicy żylnej, dlatego jeśli zauważysz bolesny, obrzęknięty, ciepły obszar na łydce, nie masuj go, tylko skontaktuj się z lekarzem.
Wkładka wewnątrzmaciczna nie jest przeciwwskazaniem do masażu pleców, nóg czy całego ciała. Przy miedzianej spirali miesiączki bywają obfitsze i bardziej bolesne, więc w pierwszych dniach okresu masaż brzucha najlepiej pominąć. Jeśli przyjmujesz leki zmniejszające krzepliwość krwi albo duże dawki leków przeciwzapalnych, łatwiej o siniaki. Powiedz o tym przed masażem, a terapeutka dopasuje siłę nacisku.

Tampon, kubeczek, podpaska — jak przygotować się do wizyty?

To pytania, które wiele kobiet zadaje sobie w myślach, a rzadko na głos. Odpowiedzi są proste.

• Co założyć: możesz zostać w swojej bieliźnie. Na masaż pleców, karku i nóg nie musisz jej zdejmować. Terapeutka i tak przykrywa ręcznikiem okolice, które nie są masowane.
• Tampon czy kubeczek: to najwygodniejsze rozwiązanie na czas masażu, bo pozwalają swobodnie leżeć na brzuchu i na plecach. Jeśli zakładasz tampon, zmień go tuż przed wizytą.
• Podpaska: też jest w porządku. Wybierz tę, w której czujesz się pewnie przy leżeniu. Pomaga ciemna bielizna.
• Majtki menstruacyjne: sprawdzają się dobrze, jeśli na co dzień ich używasz i wiesz, ile godzin wytrzymują.
• Ręcznik: na leżance zawsze leży czysty ręcznik lub prześcieradło, a po każdej klientce jest wymieniany. Jeśli chcesz, możesz poprosić o dodatkowy ręcznik pod biodra.
• Przed masażem: skorzystaj z łazienki. Leżenie przez godzinę z pełnym pęcherzem jest niewygodne niezależnie od cyklu.

Nie musisz się tłumaczyć ani przepraszać. Terapeutki w gabinecie są kobietami i fizjoterapeutkami, więc miesiączka to dla nich temat zwyczajny.

Kiedy w czasie okresu lepiej przełożyć masaż?

Są sytuacje, w których lepiej zostać w domu albo najpierw skontaktować się z lekarzem:

• bardzo obfite krwawienie, z koniecznością zmiany środka higienicznego co godzinę lub częściej,
• zawroty głowy, osłabienie, kołatanie serca, bladość,
• gorączka lub objawy infekcji,
• nagły, bardzo silny ból brzucha, inny niż zwykle,
• ból po jednej stronie podbrzusza z nudnościami lub omdleniem,
• krwawienie, które trwa wyraźnie dłużej niż zwykle albo pojawia się w nietypowym czasie.

Wizytę możesz bezpłatnie odwołać lub przełożyć do 24 godzin przed terminem. Jeśli okres zaskoczył Cię w dniu masażu, a czujesz się źle, zadzwoń. Lepiej przyjść w innym terminie niż leżeć na masażu z myślą, że chcesz już wyjść.

Przeczytaj: Kiedy nie robić masażu?

Co robić po masażu w czasie okresu?

Po masażu wiele kobiet czuje przyjemne rozleniwienie i senność. W czasie okresu to uczucie bywa silniejsze, bo organizm i tak jest w tych dniach bardziej zmęczony. Jeśli możesz, zaplanuj po wizycie spokojny wieczór zamiast intensywnego treningu czy długich zakupów. Ciało, które przed chwilą się rozluźniło, dobrze reaguje na ciepło i odpoczynek.
Pij wodę lub ciepłe napoje, zjedz lekki posiłek. Jeśli po masażu ból krzyża zelżał, możesz wykorzystać ten moment na kilka spokojnych ruchów: koci grzbiet na czworakach, przyciąganie kolan do klatki piersiowej w leżeniu, łagodne kołysanie biodrami. Termofor wieczorem przedłuża efekt rozgrzania.
Zwróć uwagę, jak czujesz się następnego dnia. Jeśli ból był mniejszy, a sen lepszy, zapamiętaj, który zabieg i w którym dniu okresu Ci posłużył. Następnym razem łatwiej będzie zaplanować wizytę. Jeśli po masażu czujesz się gorzej, na przykład ból brzucha się nasilił, przy kolejnej wizycie poproś o krótszy masaż, łagodniejszy nacisk albo pominięcie okolicy lędźwi i brzucha.

Przeczytaj: Czego nie wolno robić po masażu?

Kiedy ból miesiączkowy wymaga wizyty u ginekologa?

Ból w pierwszych dniach okresu jest częsty i zwykle nie świadczy o chorobie. Lekarze mówią wtedy o bolesnym miesiączkowaniu pierwotnym. Jest jednak druga grupa, w której ból wynika z innej choroby, na przykład endometriozy, mięśniaków macicy, adenomiozy czy stanów zapalnych w miednicy. Wtedy masaż może dawać chwilową ulgę, ale nie rozwiąże problemu, a opóźnienie diagnozy bywa kosztowne.
Do ginekologa warto pójść, jeśli:

• ból miesiączkowy jest tak silny, że regularnie nie możesz pracować, uczyć się lub wychodzić z domu,
• leki przeciwbólowe dostępne bez recepty nie pomagają,
• ból narasta z roku na rok albo pojawił się dopiero po latach bezbolesnych miesiączek,
• boli także poza okresem, przy współżyciu, oddawaniu moczu lub stolca,
• miesiączki są bardzo obfite, nieregularne albo pojawiają się plamienia między nimi,
• masz trudność z zajściem w ciążę.

Jeśli masz rozpoznaną endometriozę, masaż pleców, nóg czy relaksacyjny nie jest przeciwwskazany, a dla wielu kobiet bywa pomocny. Masaż brzucha warto w tej sytuacji omówić z lekarzem prowadzącym i robić bardzo delikatnie. Przy endometriozie najważniejsze jest leczenie zalecone przez ginekologa.

Masaż a fazy cyklu — kiedy jaki zabieg?

Jeśli lubisz planować, możesz dopasować rodzaj masażu do fazy cyklu. To nie jest reguła medyczna, tylko praktyczna wskazówka oparta na tym, jak wiele kobiet czuje się w różnych tygodniach.

Cykl każdej kobiety jest inny, a przy antykoncepcji hormonalnej te różnice bywają mniejsze. Obserwuj siebie. Jeśli zauważysz, że intensywne zabiegi lepiej znosisz w pierwszej połowie cyklu, planuj je właśnie wtedy.

Przeczytaj: Masaż limfatyczny — kto powinien go wybrać?

Masaż przy zespole napięcia przedmiesiączkowego

Zespół napięcia przedmiesiączkowego, nazywany w skrócie PMS, to zestaw objawów fizycznych i emocjonalnych, które pojawiają się w dniach przed miesiączką i mijają wraz z jej początkiem. Mogą to być obrzęki, uczucie wzdęcia, tkliwe piersi, ból głowy, ból pleców, rozdrażnienie, smutek, płaczliwość, gorszy sen, zachcianki jedzeniowe.
Masaż przy PMS nie usunie hormonalnych wahań, ale może złagodzić część objawów. Masaż limfatyczny nóg pomaga przy uczuciu ciężkości i obrzęku. Masaż relaksacyjny działa na napięcie i nastrój. Masaż głowy bywa pomocny przy bólach głowy. Wiele kobiet lubi w tym czasie zabiegi z ciepłym olejem, które dają poczucie otulenia.
Jeśli objawy przed miesiączką są bardzo silne, zaburzają relacje, pracę i codzienne funkcjonowanie, a obniżony nastrój jest głęboki, warto porozmawiać z lekarzem. Istnieje cięższa postać, nazywana przedmiesiączkowym zaburzeniem dysforycznym, która wymaga leczenia.

Automasaż brzucha i krzyża przy bolesnym okresie

Gdy boli, a nie masz czasu ani siły na wizytę, możesz zrobić prosty automasaż w domu. Najlepiej po ciepłym prysznicu albo z termoforem położonym chwilę wcześniej na brzuchu. Użyj odrobiny oleju lub balsamu. Pracuj spokojnie i przerwij, jeśli ból się nasila.

1. Ułożenie. Połóż się na plecach, ugnij nogi w kolanach, stopy oprzyj na łóżku. Pod kolana możesz podłożyć zwiniętą poduszkę.
2. Ciepłe dłonie. Rozetrzyj dłonie o siebie, aż się ogrzeją, i połóż je płasko na podbrzuszu. Weź kilka spokojnych oddechów, czując, jak brzuch unosi się pod dłońmi.
3. Koliste głaskanie. Całą dłonią wykonuj powolne, duże koła wokół pępka, zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Nacisk minimalny, jak przy głaskaniu kota. Około dwóch minut.
4. Pachwiny i biodra. Połóż dłonie na kościach biodrowych i delikatnie rozcieraj okolicę w dół i na boki, bez wciskania się w pachwiny.
5. Krzyż. Przejdź do leżenia na boku. Wierzchem dłoni zwiniętej w luźną pięść rozcieraj okolicę kości krzyżowej i lędźwi małymi kółkami. Możesz też położyć się na plecach na dwóch piłeczkach tenisowych w skarpetce pod krzyżem, jeśli to przyjemne.
6. Wyciszenie. Wróć na plecy, połóż ciepły termofor lub dłonie na brzuchu i poleż kilka minut.

Cały automasaż zajmuje około dziesięciu minut i możesz go powtarzać kilka razy dziennie w najtrudniejsze dni. Nie wykonuj mocnego, głębokiego ucisku brzucha w czasie okresu. Jeśli automasaż nasila ból, przerwij go i skorzystaj z ciepła i odpoczynku.

Co jeszcze łagodzi ból miesiączkowy?

Masaż jest jednym z wielu sposobów na lepsze samopoczucie w czasie okresu. Warto znać też inne proste metody:

• ciepło, czyli termofor, poduszka elektryczna lub plaster rozgrzewający na podbrzusze lub krzyż,
• łagodny ruch, na przykład spacer, spokojna joga, rozciąganie bioder i pleców,
• pozycje odciążające, takie jak leżenie na boku z poduszką między kolanami albo pozycja dziecka z kolanami szeroko,
• nawodnienie i lekkie, ciepłe posiłki,
• sen i ograniczenie obowiązków w najtrudniejsze dni, jeśli to możliwe,
• leki przeciwbólowe stosowane zgodnie z ulotką lub zaleceniem lekarza; wiele kobiet ma lepszy efekt, gdy przyjmuje je na początku bólu, a nie dopiero przy jego szczycie.

Jeśli w czasie okresu masz także bóle głowy, warto przeczytać o masażu i akupresurze przy bólu głowy. Niektóre techniki można stosować samodzielnie w domu.

Przeczytaj: Akupresura na ból głowy — punkty na dłoni, skroni i stopie

Masaż w czasie okresu po raz pierwszy — o co zapytać przy rezerwacji?

Jeśli wahasz się, czy umówić wizytę w czasie miesiączki, możesz po prostu zadzwonić i zapytać. Joanna (505 072 545) i Karolina (506 391 580) to magistry fizjoterapii, które odpowiedzą na pytania o dobór zabiegu, czas i pozycję. Przy rezerwacji w Booksy możesz w uwagach wpisać krótką informację, na przykład „okres, proszę o pominięcie brzucha” albo „boli mnie krzyż przy okresie”.
Na początku wizyty warto powiedzieć, czy w ostatnim czasie coś się zmieniło: czy miesiączki są bardziej bolesne, czy przyjmujesz leki przeciwbólowe, czy masz rozpoznaną endometriozę albo inne choroby ginekologiczne, czy jesteś w trakcie leczenia. To pozwala dopasować siłę i obszar masażu. Gabinet znajduje się przy ul. 5 Lipca 46 w Szczecinie.
Jeśli chcesz podarować komuś masaż na trudniejsze dni, dobrym wyborem jest voucher kwotowy. Voucher PDF przychodzi automatycznie na e-mail po płatności i jest ważny 12 miesięcy, więc obdarowana osoba sama wybierze termin, który pasuje do jej cyklu.

Siedem sytuacji i szybka decyzja

Na koniec zebrałyśmy najczęstsze sytuacje, z którymi kobiety dzwonią do gabinetu w czasie okresu, i odpowiedzi, które zwykle się sprawdzają. Traktuj je jako orientację, nie zalecenie medyczne.

Najważniejsza zasada jest prosta: w czasie okresu słuchaj ciała. Jeśli masz ochotę na ciepło i spokój, masaż może być jednym z najprzyjemniejszych sposobów, żeby przetrwać te dni. Jeśli czujesz, że potrzebujesz odpoczynku w domu, przełóż wizytę bez wyrzutów sumienia. Masaż poczeka na lepszy dzień, a termin w Booksy łatwo przesunąć o kilka dni.